گسترش ناسیونالیسم نهاد و موجب بیداری سایر ملتها شد تا برای کسب استقلال قیام کنند. همچنین،در پایان جنگ جهانی اول و دوم، ملل تحت ستم و مستعمره به پا خواستند. دولتهای ملی در کشورهای جهان سوم خواستار اعمال حاکمیت خود بر منابع ملی خود شدند و رو در روی قدرت های بزرگ قرار گرفتند. اگرچه جملگی آنها به پیروزی نرسیدند، لیکن اثرات سازنده خود را باقی گذاشتند. از جمله ملی شدن صنعت نفت در ایران و ملی کردن کانال سوئز در مصر و نقشی که دکتر مصدق و ناصر در انجام این مهم بر عهده داشتند.
پس از فروپاشی اتحاد شوروی و بلوک کمونیستی در اروپای شرقی-خصوصا پس از کشمکشها و جنگهایی که در آسیای مرکزی، قفقاز و اروپای شرقی رخ داد-که در چند مورد به کشتار و نسل کشی انجامید-متخصصان و صاحب نظران علوم اجتماعی بشدت نگران شدند. در همه این موارد پای«ناسیونالیسم» در میان بود و جملگی خود را بر حق می دانستند و «دیگری» را سزاوار هرگونه تنبیه. از اینرو در سال های اخیر مطالعات و کتابهای بسیاری در این زمینه منتشر شده است.
دایرة المعارف ناسیونالیسم را «آکادمیک پرس» در سال 2001 منتشر کرده است.

دانلود كتاب: